X

Webgune honetan, gure eta hirugarrenen cookieak erabiltzen ditugu, zure nabigazioari buruzko informazio estatistikoa biltzeko. Nabigatzen jarraitzen baduzu, euren erabilera onartzen duzula ulertuko dugu. Nahi izanez gero, lehentasunak alda ditzakezu edo informazio gehiago jaso ahal duzu. Ados nago

Filmoteca Vasca - Euskadiko Filmategia

Filmoteca

Buster Keaton. Zinemaren paradisua

Azken hiru urteetan, Buster Keatonen filmen zaharberritze zoragarriak ikusten ari gara, Cineteca di Bolognak eginak. Chaplinekin egin zuten, eta Keatonekin ari dira orain. Haren zinema inoiz ez bezala ikusten da, Cecilia Cenciarelli bezalako profesionalen lanari esker. Euskadiko Filmategiarentzat, beraz, oso berezia eta oso maitatua da ziklo hau: zinematografoaren maisu honen obraren bidez, kultura zinematografikoa zabalduko dugu zinema mutuari buruzko gure lehen zikloan; baina, horrez gain, zaharberritzearen arloan munduko entzutetsuena izan daitekeen filmotekak egiten duen lanaren garrantzia nabarmenduko dugu; —eta film-artxibategi guztien lanak duen garrantzia—.

Honela esan zion Orson Wellesek Peter Bogdanovichi: "Keaton laudorio ororen gainetik dago". Ez da hori uste duen bakarra. Fernando Truebak honako hau idatzi zuen: "Keatonen zinema Paradisua da, jatorrizko bekatua baino lehenagokoa; dena da gardentasuna, irudiaren xalotasuna. Arteak primitiboa izateari utzi gabe erdiets dezakeen elaborazio- eta sofistikazio- mailarik handiena da (...). Keatonen txisteak ez dira gag bisual hutsak, literatura hobezina dira, poesia garbi eta hutsa, irrigarrikeria-zantzurik gabekoa (...). Keatonek beste ezein zuzendarik baino irudi ahaztezin gehiago sortu ditu".

Cineteca di Bolognak jada zaharberritu dituen film batzuk berrikusiko dira hemen, eta horien artean daude komiko eta zinemagile bikain honen filmografiako ezinbesteko film labur eta luze batzuk. Gainera, Joserra Senperena eta Josetxo Fernández de Ortega Jauregui euskal musikari bikainek zuzenean joko dute pianoa film horietako batzuen proiekzioan. Eta beste goxoki bat: The Great Buster, lehen aldiz Euskal Herriko pantailetan. Keatonen talentuari buruzko dokumental- omenaldi honen egileak Ford eta Hawksen parean jartzen du Keaton.

Zinema mutua zinema-aretoetan ikustea bizipen paregabea da. Keatonek dena pentsatua zuen zineman denok barre egin genezan. Eta "heroi keatondarra" aldarrikatzekoa da, erabat, XXI. mendean: sentimentalismorik eza eta aurpegiera asaldagaitza, erabakitasun irmoa (amodio kontuetan, batez ere), beti David Goliathen aurka, poesia, umorea... Goazen Keaton ikustera! Eser gaitezen, eta, une batez, pentsa dezagun Keatonengan, gaurkotasunaren abiadura biziko trenaren bielak herrestan garamatzan honetan.

Prezioak (saio bakoitzeko)

Orokorra: 3,5 €
Museoaren Lagunak: 2 €
25 urtetik beherakoak: Doan

Zuzeneko musika duten emanaldiak:
Orokorra: 7 €
Museoaren Lagunak: 4 €
25 urtetik beherakoak: Doan

Lekua

Museoaren Auditoriuma

Laburdurak

JB = Jatorrizko bertsioa
JBGA = Jatorrizko bertsioa gaztelaniazko azpitituluekin
JBEA = Jatorrizko bertsioa euskarazko azpitituluekin
MGA = Mutua, jatorrizko intertituluak ingelesez, gaztelaniazko azpitituluekin
MGEA = Mutua, jatorrizko intertituluak ingelesez, gaztelaniazko eta euskarazko azpitituluekin

  • 13 | 04 | 19

    19:00 h [ Buster Keaton. Zinemaren paradisua ]

    Our hospitality   /  La ley de la hospitalidad

    Buster Keaton, Jack Blystone, 1923. U.S.A. MGEA. 79'

    Canfieldarrak eta McKaytarrak elkarren etsai dira duela zenbait belaunalditatik. Baina Willie McKayk eta Virginia Canfieldek tren batean elkar ezagutu dute, eta Virginiak bere familiarekin afaltzera gonbidatu du Willie...

    Gag barregarriak erritmo bizi-bizian, Keatonen etapa oneneko lehen film luzean.

    Musika zuzenean: Josetxo Fernández de Ortega Jauregui

  • 20 | 04 | 19

    19:00 h [ Buster Keaton. Zinemaren paradisua ]

    The high sign   /  El guardaespaldas

    Buster Keaton, Eddie Cline, 1920. U.S.A. MGEA. 20'

    Keatonek bere ekoiztetxerako eta Comique Film Corporationerako egindako lehen lanetako bat da. Gizon bat lan bila dabil, baina eliteko tirogile batekin nahasi dute.

    The paleface   /  Rostro pálido

    Buster Keaton, Eddie Cline, 1921. U.S.A. MGEA. 20'

    Tximeleta-harrapatzaile izatetik tribuko buru izatera pasatu da Buster Keaton. Film honek agerian utzi zituen kapitalista batzuek indioen lurretan petrolioarekiko zituzten interes ekonomikoak.

    The Play House   /  El gran espectáculo

    Buster Keaton, Eddie Cline, 1921. U.S.A. MGEA. 23'

    Handitasun teatraleko joko onirikoetan nonahikoa den Keaton bat, mozorroek eta parodiek sortzen dieten zirraraz baliatuta. Hain ezaguna zuen music hall-aren testuinguruan ilusioa sortzeko zuen maisutasunaren beste erakusgarri bat.

    Cops   /  La mudanza

    Buster Keaton, Eddie Cline, 1922. U.S.A. MGEA. 18'

    Arbuiatua izan den maitemindu batek hiria zeharkatu du altzari-mordo bat hartuta... Film luzeetara jauzi egiteko prest zegoen ordurako Keaton.

  • 27 | 04 | 19

    19:00 h [ Buster Keaton. Zinemaren paradisua ]

    The Navigator   /  El navegante

    Donald Crisp, Buster Keaton, 1924. U.S.A. MGEA. 65'

    Rollo Treadway armadore baten alabarekin (Betsy) maiteminduta dago. Armadore horrek gerran dagoen herrialde bati saldu dio bere itsasontzietako bat. Etsaien agenteen misioa itsasontzia jitoan uztea da, hondoratu dadin. Rollo eta Betsy itsasontzian sartu dira...

    Buster Keatonen ibilbideko arrakastarik handienetako bat da, eta bere bi faboritoetako bat.

    Musika zuzenean: Joserra Senperena

  • 04 | 05 | 19

    19:00 h [ Buster Keaton. Zinemaren paradisua ]

    The Great Buster 

    Peter Bogdanovich, 2018. U.S.A. JBGA. 100'

    Dokumental honekin, Peter Bogdanovich zinemagile eta zinemazaleak omenaldi pertsonal eta zirraragarria egin dio Buster Keatoni, aurretik John Fordi edo Howard Hawksi egin zien bezala. Keatonen —inoiz barrerik egiten ez zuen gizonaren— talentu komikoa azaltzen eta esplizitatzen da hemen, sarritan minak markatutako bizitza batekin kontrastea eginez. Slapstick-aren erregearen aztarnak bizirik dirau gaur egun. Orson Wellesek honela esan zion Bogdanovichi: "Keaton laudorio ororen gainetik dago".

  • 11 | 05 | 19

    19:00 h [ Buster Keaton. Zinemaren paradisua ]

    Neighbors  /  Vecinos

    Buster Keaton, Eddie Cline, 1920. U.S.A. MGEA. 18'

    Romeo eta Julieta-ren bertsio komikoa. Auzoko bi familia etsaituta bizi dira, eta bikote protagonistaren maitasunak aurrezaurre jarri ditu. Jazarpen-, orekajoko, erorketa- eta malabarismo-samalda, enkoadraketa eta simetria kontu handiz zaintzen dituen Keaton batekin.

    The goat  /  El chivo

    Buster Keaton, Malcolm St. Clair, 1921. U.S.A. MGEA. 23'

    Zorigaiztoko gizon bat kriminaltzat jo dute, eta poliziarengandik ihes egin beharra du. Keatonen talentua jazarpenen zerbitzura jarrita.

    The Frozen North  /  El Polo Norte

    Buster Keaton, Eddie Cline, 1922. U.S.A. MGEA. 17'

    Keatonek maltzurra bezain baldarra den gizon baten rola jokatzen du, berriro errealitatearekin eta ametsarekin jolas eginez Ipar Poloan, New Yorkeko metroko azken geltokian.

  • 18 | 05 | 19

    19:00 h [ Buster Keaton. Zinemaren paradisua ]

    Seven Chances  /  Siete ocasiones

    Buster Keaton, 1925. U.S.A. MGA. 56'

    Jimmy Shannon burtsako agentea dena galtzeko zorian dago. Baina, orduan, abokatu batek jakinarazi dio aitonaren testamentuak 7 milioi dolar utzi dizkiola. Diru hori oinordetzan jaso ahal izateko, ordea, ezkondu egin behar du, bere 27. urtebetetze-eguneko arratsaldeko 7ak baino lehenago, alegia. Eta hori gaur da!

    Zinemaren historiako jazarpen-sekuentzia gogoangarrienetako bat jasotzen du.

  • 25 | 05 | 19

    19:00 h [ Buster Keaton. Zinemaren paradisua ]

    Go West  /  El rey de los cowboys

    Buster Keaton, 1925. U.S.A. MGEA. 82'

    Lagunik gabeko gizon bat Mendebaldera abiatu da bizitza hobeago baten bila. Han, bere lagunik onena behi bat izango da, hiltegira eraman behar dutena...

    Keatonek bakarrik zuzendutako film honek bere beste filmek baino erritmo lasaiagoa du, baina ez zaio asmamenik falta.

    Musika zuzenean: Josetxo Fernández de Ortega Jauregui

  • 01 | 06 | 19

    19:00 h [ Buster Keaton. Zinemaren paradisua ]

    The General  /  El maquinista de La General

    Buster Keaton, Clyde Bruckman, 1926. U.S.A. MGA. 79'

    Johnny Gray trenbideetako langileak bi amodio ditu: Annabelle neskalaguna eta bere lokomotora. Ameriketako gerra zibila hasitakoan, neskalagunak baztertu egin du uniforme konfederatua ez janzteagatik. Iparraldeko armadak The General lokomotora lapurtu eta neskalaguna bahitzen dizkionean, izugarrizko jazarpena hasiko da.

    Keatonen bi faboritoetako bat, benetako maisulana.

  • 08 | 06 | 19

    19:00 h [ Buster Keaton. Zinemaren paradisua ]

    One Week  /  Una semana

    Buster Keaton, Eddie Cline, 1920. U.S.A. MGA. 25'

    Bikote bat, beren lursaila eta beren etxe berria. Baina etxea beraiek muntatu beharko dute... Keatonen ustez, bere lan pertsonaletatik lehenengoetakoa da hau.

    Sherlock Jr   /  El moderno Sherlock Holmes

    Buster Keaton, 1924. U.S.A. MGA. 45'

    Keatonek berak bakarrik zuzendutako lehen film luzea; zinema-proiektatzaile batek detektibe bihurtzeko duen nahian oinarritzen da pelikula hau. Errealitatea eta fikzioa nahastu egiten dira: pertsonaia errealak zinemako pantaila zeharkatzen du. Surrealistek gurtu egiten dute.

  • 15 | 06 | 19

    19:00 h [ Gustukoena / Juan Mari Arzak ]

    Babettes gæstebud   |   El festín de Babette

    Gabriel Axel, 1987. Danimarka. JBGA. 103'

    XIX. mendea. Danimarkako herri urrun batean, non puritanismoa nagusi den, ezkongai gelditu diren adineko bi ahizpek oroiminez gogoratzen dituzte urruneko gaztetasuna eta zoriontasunari uko egitera behartu zituen hezkuntza zorrotza. Gerra zibiletik ihesi Paristik datorren emakume batek, Babettek, haien bizitzak aldatuko ditu. Kanpotarrak laster izango du aukera hartu zutenean jaso zituen ontasuna eta berotasuna itzultzeko. Loteriako sari batek aukera emango dio afari oparo bat prestatzeko, frantziar sukaldaritzako jaki eta ardorik onenekin. Auzoko guztiek onartu dute gonbidapena, baina aldez aurretik ados jarri dira asetasunik ez erakusteko, bekatua izango bailitzake. Baina, pixkanaka-pixkanaka, zeremonia bizi eta hunkigarri batean, amore eman dute sukaldaritza frantziarrak eskaintzen duen gozamenaren aurrean.

  • 22 | 06 | 19

    19:00 h [ Buster Keaton. Zinemaren paradisua ]

    Battling Butler  /  El boxeador

    Buster Keaton, Clyde Bruckman, 1926. U.S.A. MGEA. 77'

    Mutil gazte dirudun bat neskatxa batekin maitemindu da, baina neskatxa horren familiak mespretxatu egiten du, mutila ahul samarra delakoan... Keatonen beste arrakasta bat, "nahi gabeko boxeolaria" gaitzat hartuta.

  • 29 | 06 | 19

    19:00 h [ Buster Keaton. Zinemaren paradisua ]

    Steamboat Bill, Jr  /  El héroe del río

    Buster Keaton, Charles Reisner, 1928. U.S.A. MGEA. 70'

    Hirian ikasketak egin ondoren, itzuli egin da Willie, aitari Mississippi ibaiko garraio-lanetan laguntzeko. Baina bere aitaren lehiakidearen alabarekin maitemindu da... Keaton sasoi betean eta bizia arriskatzen, gag hoberenak lortzeko.

    Musika zuzenean: Josetxo Fernández de Ortega Jauregui


 

Antolatzailea: