X

Webgune honetan, gure eta hirugarrenen cookieak erabiltzen ditugu, zure nabigazioari buruzko informazio estatistikoa biltzeko. Nabigatzen jarraitzen baduzu, euren erabilera onartzen duzula ulertuko dugu. Nahi izanez gero, lehentasunak alda ditzakezu edo informazio gehiago jaso ahal duzu. Ados nago

Filmoteca Vasca - Euskadiko Filmategia

Filmoteca

Euskal emakume zinemagileak I

 

Euskadiko Filmategiaren programazioak euskal zinemari eskaini ohi dio urteko azken hiruhilekoa. Oraingo honetan, proposatutako zikloak berezitasun nabariak ditu. Proposamena gutxienez hiru urtetan zehar garatuko da, eta beren ibilbideetan gutxienez film luze bat grabatu duten euskal emakume zinemagileen talentua agerian jarri nahi du. Filmak Euskal Autonomia Erkidegoko hiru hiriburuetan egongo dira ikusgai: Tabakaleran (Donostia), Bilboko Arte Ederren Museoan eta Artiumen (Vitoria-Gasteiz).  Horrela, Artium Euskadiko Filmategiko programazio-egoitzen artean sartuko da; ondorioz, gure programazio egonkorrak EAEko hiru lurraldeak barne hartuko ditu, erakundearen historian lehenbiziko aldiz. Hainbat urtetarako izango den zikloarekin bat etorriz, María Pilar Rodríguez irakaslea koordinatzen ari den argitalpena aurkeztuko da laster. Isabel Herguera zinemagileak sortu eta gauzatu du zikloaren kartela. 

Hau da filmen zikloa osatzeko egin den komisariotza-proposamena: zinemagile bakoitzak libreki hautatuko du bere film guztien artean zein erakutsi nahi duen, eta jendaurrean aurkezteko eta publikoarekin eztabaidatzeko gonbita egingo zaio. Lehen denboraldi honetan gure zinemaren aitzindarietako batzuk izango dira protagonista. Hala, honako hauek ikusteko aukera izango dugu: Urte ilunak (Arantxa Lazkano, 1992), Euskal Herriko errepresio frankistarako hurbiltze poetikoa; eta gai berberari lotuta, Denboraren gibelean (Mirentxu Purroy, 1993), haurren begiradatik eta euskararen jazarpenetik bideratutako filma. Beste hiru dokumental oraindik bizirik dauden arazoetara hurbiltzen dira: gerra zibilari eta diktadura frankistari buruzko memoria zinematografikoa Kamarada filmean (Julia Juániz, 2019); indarkeriak tentsioan jarritako Euskal Herri batean emakumeen bakearen aldeko apustu irmoa Mariposas en el hierro filmean (Bertha Gaztelumendi, 2012); edo errefuxiatuen ezbeharra Helena Tabernak filmatutako Europa mesfidati baten atarian (Varados, 2019). Lehen denboraldi honetako eskaintzaren aniztasunaren adibide, hauek izango ditugu ikusgai: Bernardo Atxagaren egokitzapen literarioa, Aizpea Goenaga zuzendariaren eskuetan gatazka politikoaren oihartzunak hartu dituena (Zeru horiek, 2005); haurtzaroko lagunen bilera bati buruzko komedia bat (Erlauntza, Mireia Gabilondo, 2020); Kolonbiako indarkeriara hurreratze bat Ana Díezen eskutik (Todo está oscuro, 1997), eta Maite Ruiz de Austrik zuzendutako haurrentzako animazioa, balioetan hezteko asmoa duena (Lucius Dumben berebiziko bidaia, giza eskubideak dira zure tresnarik onena, 2013).

 

Prezioak (saio bakoitzeko)

Orokorra: 3,5 €
Museoaren Lagunak: 2 €
25 urtetik beherakoak: Doan

Lekua eta ordua

Auditoriuma. Maskara erabiltzea nahitaezkoa da, baita pertsonen arteko 1,5 metroko segurtasun distantzia betetzen bada ere.

Larunbata: 19:00etan (12/11 izan ezik: ostirala, 19:00 h)

Laburdurak

JB = Jatorrizko bertsioa
JBGA = Jatorrizko bertsioa gaztelaniazko azpitituluekin
JBEA = Jatorrizko bertsioa euskarazko azpitituluekin
JBENA = Jatorrizko bertsioa ingeleseko azpitituluekin

2021

[ Euskal emakume zinemagileak I ]
16 | 10 | 2021

Urte ilunak

Espainia, 1992 | 98' JBGA

Zuzendaritza: Arantxa Lazkano, Produkzioa: José María 'Txepe' Lara, Guidoia: Arantxa Lazkano, Argazkia: Flavio Martínez Labiano, Musika: Iñaki Salvador, : ider Amilibia, Mikel Albisu, Ramón Barea, Txema Blasco, Bárbara Goenaga, Miren Gojenola, Itziar Lazkano

Hizkuntza: Euskera, Azpitituloak: Gaztelania

Itziarrek 8 urte ditu eta bi mundu desberdinetan bizi da. Alde batetik,, haren gurasoek (Gerra Zibilaren ondoren etsita bizi diren abertzale euskaldunak) eta ikasten ari den eskolako mojek irudikatzen duten errepresioaren eta tristuraren munduan. Beste mundua kalekoa da, eta Itziar han eroso eta pozik sentitzen da. Baina gaixotasun batek eraginda, Itziar barnetegi batera bidaliko dute, bere lagunengandik eta leku gustukoenengandik urruti. Itzuleran, urte batzuen ondoren, Itziarrek berriro topo egingo du bere herriarekin eta lagunekin. Baina dagoeneko ezer ez da izango lehen zen bezalakoa.

 

[ Euskal emakume zinemagileak I ]
23 | 10 | 2021

Varados

Espainia, 2019 | 72' JBGA

Zuzendaritza, Guidoia: Helena Taberna, Produkzioa: Lamia Producciones, Argazkia: Frodo García-Conde, Musika: Ignacio Bilbao

Hizkuntza: Ingelesa, Gaztelania, Arabiarra, Farsia, Azpitituloak: Gaztelania

Mediterraneoan, gure zibilizazioaren sorgunea izan zen itsaso berean, mila errefuxiatu daude Europak noiz hartu zain. Kontinente zaharraren ateetan, itxaropenaren garra bizirik mantentzeko borrokan dabiltza egunero, nahiz eta oso egoera estuan bizirauten duten. 'Varados' epe luzean zain dauden errefuxiatuen eguneroko bizitzara hurbiltze ariketa bat da. Atenaseko eraikin okupatuetan edota herrialdean zehar barreiatuak dauden errefuxiatu zelaietan bizi diren gizonezko eta emakumezko horiek euren bizitzekin aurrera egiten utziko dien dokumentazioaren zain daude.

Aurkezpena: Helena Taberna (filmaren zuzendaria).

 

[ Euskal emakume zinemagileak I ]
30 | 10 | 2021

Mariposas en el hierro

Espainia, 2012 | 61' JBGA

Zuzendaritza, Guidoia: Bertha Gaztelumendi, Produkzioa: Centro Internacional de Innovación en Políticas de Igualdad (CIINPI), Argazkia: Víctor Rius, Anuska Peñalba, Musika: Berta Ros

Hizkuntza: Gaztelania, Euskera; Azpitituloak: Gaztelania

Dokumentalak Euskal Herrian bakearen aldeko apustua egiten duten emakumeen ahotsak biltzen ditu, beste leku batzuetan bidea egin duten emakumeekin batera. Guztiak desberdinak dira. Oro har, ekarpen indartsua osatzen dute indarkeriarik gabeko Euskal Herria iradokitzen duen ibilbide hori egiten hasteko. Narrazioaren muina bakea eta justizia bilatzeko esperientziek osatzen dute. Indarkeria horren minari eta ondorioei aurre egiten diete, eta, aldi berean, indarkeria eragiten duten kausen aurka borrokatzen dute.

Aurkezpena:: Bertha Gaztelumendi (filmaren zuzendaria).

 

BALIOGABETUTAKO SAIOA
[ Euskal emakume zinemagileak I ]
05 | 11 | 2021 (10:00 h)

Lucius Dumben berebiziko bidaia, Giza eskubideak dira zure tresnarik onena

Espainia, 2013 | 93' JB

Zuzendaritza: Maite Ruiz de Austri, Produkzioa: Extra Producciones Audiovisuales S.A., Guidoia: Juan Velarde, Maite Ruiz de Austri, Musika: Pedro Calero

Hizkuntza: Euskera

Zientzialari talde jakintsu, ero eta serio batek tresna bat aurkitu behar du, Lurra planeta baketsu eta zoriontsua bihurtzeko, eta beraietako bat bila joango dela erabakiko dute. Aukeratua Lucius Dumb da, zientzialari gaztetxoa, lotsatia eta onbera. Bidean Luciusek Irakaslea eta Komandantea estralurtar sinpatikoak ezagutuko ditu. Espazio-ontzia matxuratu zaie eta, bateriak kargatu ahal izateko, energía positiboaren iturri indartsu bat topatu beharko dute. Luciusek eta lagun berriek berebiziko bidaiari ekingo diote.

Aurkezpena: Maite Ruiz de Austri (filmaren zuzendaria).

 

[ Euskal emakume zinemagileak I ]
12 | 11 | 2021

Kamarada

Espainia, 2019 | 71' JB

Zuzendaritza: Julia Juániz, Produkzioa: Lumiere Produkzioak S.L., Guidoia: Julia Juániz, Julia Monge, Argazkia: Pedro Jimenez, José María Lara, Raúl Gómez-Zurdo, Musika: Nacho de Paz

Hizkuntza: Gaztelania

Celestino Uriarte askatasunaren aldeko borrokan bere bizitza eman zuen iraultzailea izan zen. Haren biografiak, hainbat testigantzen bidez, errepublika sozialaren eta nazioen autodeterminazioaren alde borrokatu zuten eta kapitalismoaren eta faxismoaren aurka fronte ezberdinetan egon ziren pertsonen ametsetan barneratzen gaitu.

Aurkezpena: Julia Juániz (filmaren zuzendaria).

Sarrera Erosi

[ Euskal emakume zinemagileak I ]
20 | 11 | 2021

Denboraren gibelean

Espainia, 1993 | 62' JB

Zuzendaritza, Guidoia: Mirentxu Purroy, Produkzioa: Maite Purroy, Argazkia: Tomás Pladevall, Musika: Juan Carlos Irizar, Aktoreak: Patxi Bisquert, Miren Aranburu, Arabel Arraiza, Izarne Larunbe, Egoi Legarra, Miren Tirapu, Aitor Martxueta, Iosu Zabala, Maite Rematxa, Mikel Flamarike, Iosu Garín, Amaia Elorza, Gaizka Aranguren, Carmen Peralta, Maiken Beitia.

Hizkuntza: Gaztelania, Euskera

Ikerri eskola-garaiko irudiak eta oroitzapenak pilatu egiten zaizkio eta bere haurtzaroko hainbat lagun erreskatatzen ditu pentsaera askeko andereño ausarta den Klararen oroitzapenekin. Gerran garaitutakoen seme-alabak ziren haur talde baten bizitzaren zati bat alaitasunez, musikaz eta askatasunez bete zuen andereñoak Frankoren diktadurak hogei urte bete zituen garaiko Iruñean.

 

Sarrera Erosi

[ Emanaldi berezia ]
27 | 11 | 2021

Les mères espagnoles

Frantzia, 1975   | 59' JB

Zuzendaritza, Guidoia, Argazkia: Carole Roussopoulos, Ioana Wieder, Produkzioa: Video Out, Les Muses s'amusent,

Hizkuntza: Gaztelania, Frantsesa; Azpitituloak: Gaztelania

Espainia, 1975eko irailaren 27a. Erregimen frankistak heriotza-zigorra aplikatu eta betearazi du bi ETAkideren eta FRAPeko hiru kideren aurka. Carole Roussopoulosek eta Ioana Wiederrek ahaideen hitzak jaso dituzte, horien artean, Sanchez Bravoren arrebarenak, eta Otaegiren eta Txikiren amenak. Etsipenik gabe, baina mundu justuago baten alde ausarki borrokatzen zutelaren ziurtasunarekin azaltzen dira. Hiru elkarrizketak beste elkarrizketa batzuekin, Europako manifestazioen irudiekin eta Espainiako erregimenaren aurkako mobilizazioen garrantzia azpimarratzen zuten egunkari-zatiekin tartekatzen dira.


La marche des femmes à Hendaye

Frantzia, 1975   |   30' JB

Zuzendaritza, Guidoia, Argazkia: Carole Roussopoulos, Ioana Wieder, Produkzioa: Video Out, Les Muses s'amusent,

Hizkuntza: Frantsesa; Azpitituloak: Gaztelania

1975eko urriaren 5ean, Frantzia osoko mila emakume inguru bildu zen Hendaian, erregimen frankistak bi ETAkide eta FRAPeko hiru kide hiltzearen aurka manifestatzeko (Les mères espagnoles filmean ikus daitekeen bezala). Erbesteratutako espainiar batzuek Frantzian dituzten bizi-baldintzei buruz hitz egiten dute, eta, bereziki, gizonen eta emakumeen arteko harremanari buruz. Euskal emakumeen kantuen edertasunarekin egiten du aurrera mugaranzko martxak.

Antolaketa: Euskadiko Filmategia, Elías Querejeta Zine Eskola eta Donostia Zinemaldia

Sarrera Erosi

[ Euskal emakume zinemagileak I ]
04 | 12 | 2021

Zeru horiek

Espainia, 2005 | 87' JBGA

Zuzendaritza: Aizpea Goenaga, Produkzioa: TVE, Televisión de Galicia (TVG), Compañía Vasca de Audiovisuales S.A, Factotum Barcelona S.L, Guidoia: Aizpea Goenaga. (: Bernardo Atxaga) Argazkia: Joan Benet, Musika: Francesc Gener, Aktoreak: Nagore Aranburu, Joseba Apaolaza, Aitor Merino, Loli Astoreka

Hizkuntza: Euskera, Azpitituloak: Gaztelania

Ireneren, ETAko presoaren istorioa kontatzen du filmak, Bartzelonako kartzelatik atera eta Donostiarako autobusa hartzen duena. Ibilbidean Irenek bere bizitza gogoratuko du eta bere etorkizuna antolatzen hasiko da, besteen presioen aurrean bere bidea aukeratzeko duen eskubidea baliatuz.

Aurkezpena: Aizpea Goenaga (filmaren zuzendaria).

Sarrera Erosi

[ Euskal emakume zinemagileak I ]
11 | 12 | 2021

Erlauntza

Espainia, 2020 | 92' JBGA

Zuzendaritza: Mireia Gabilondo, Produkzioa: La Tentación Producciones, Guidoia: Mireia Gabilondo, Kepa Errasti, Argazkia: David Bernués, Xabier Lozano, Musika: Fernando Velázquez, Aktoreak: Leire Ruiz, Getari Etxegarai, Aitziber Garmendia, Itziar Atienza, Naiara Arnedo, Sara Cózar

Hizkuntza: Euskera; Azpitituloak: Gaztelania

Haurtzaroko lagun talde bat landetxe batera joango da haietako baten ezkon-aurreko agurra ospatzera. Baina urteak ez dira alferrik pasatzen, eta elkarren artean lotura handia badute ere, ezer ez da garai batean bezala; edo bai. Hasiera batean asteburu zoroa izango zena, are zoroago bihurtuko da: trapu zikinak, inoiz esan ez ziren gauzak, aitorpenak, alkohola, droga eta erlauntz bat.

 

Sarrera Erosi

[ Euskal emakume zinemagileak I ]
18 | 12 | 2021

Todo está oscuro

Espainia, Kolonbia, Portugal, Kuba, 1997 | 92'

Zuzendaritza: Ana Díez, Produkzioa: Igeldo Komunikazioa S.L., Euskal Media S.A., Teleset S.A., MGN Filmes, Guidoia: Ángel Amigo, Ana Díez, Bernardo Belzunegui, Carlos Pérez Merinero, Argazkia: Teresa Medina, Musika: Pascal Gaigne, Aktoreak: Sílvia Munt, Klara Badiola, Diego Achury, Valeria Santana, Moisés Rodríguez, Robinson Díaz, Kike Díaz de Rada

Hizkuntza: Gaztelania

Martak ezusteko bidaia egin beharko du Kolonbiara, bere anaia Juanen hilotzaz arduratzeko. Juan, herrialde hartan erail duten kazetari espainiarra da. Martak, erantzunak bilatu nahian, bidaia bat abiatuko du Kolonbiako errealitate bortitzaren alde ilunenera. Bidelagun izango ditu Oscar eta Jenny, gazte sikario bat eta haren arreba. Bere presentziak eragiten dituen gertakariek Marta beldurrezko eta heriotzazko nahaste-borraste batean murgilduko dute, berak paper susmagaitza beteko duelarik. Izan ere, dena ilun dagoenean eta bizitzak hain balio gutxi duenean, ez da erraza biktimaren eta borreroaren artean bereiztea, zer dagoen ondo eta zer gaizki ezartzea, edota egia non aurkitzen den jakitea.

Aurkezpena: Ana Díez (filmaren zuzendaria).

Sarrera Erosi